ГалоўнаяНавіныКніжныя выстаўкі
Акцыя па перадачы кніг прыходу храма Святой Роўнаапостальнай княгіні Вольгі
Запрашаем прыняць удзел у навукова-практычным семінары “Ураджэнцы роднага краю”

Разнастайнасць моў – вялікае дасягненне чалавецтва

Разнастайнасць моў – вялікае дасягненне чалавецтва
Іншыя навіны

З 19 студзеня па 22 лютага ў зале дакументаў міжнародных арганізацый (пам. 207g) адкрыта тэматычная выстава “Разнастайнасць моў – вялікае дасягненне чалавецтва”, прысвечаная Міжнароднаму дзесяцігоддзю моў карэнных народаў (2022–2032).

Гэта Дзесяцігоддзе было абвешчана на 74-й сесіі Генеральнай асамблеі ААН (рэзалюцыя A/RES/74/135) з мэтай звярнуць увагу сусветнай грамадскасці на знікненне многіх моў карэнных народаў і мабілізаваць зацікаўленыя бакі і рэсурсы для іх захавання, адраджэння і папулярызацыі. Дадзенае рашэнне асамблеі падоўжыла ініцыятыву, у адпаведнасці з якой 2019 год быў абвешчаны ААН Міжнародным годам моў карэнных народаў.

У свеце налічваецца каля 476 млн прадстаўнікоў карэнных народаў, якія жывуць у 90 краінах. Хоць яны складаюць каля 6 % сусветнага насельніцтва, 15 % самых бедных жыхароў планеты прыпадае менавіта на іх. Карэнныя народы адносяцца да катэгорыі найбольш уразлівых і бедных груп насельніцтва свету. Міжнародная супольнасць прызнае неабходнасць прыняцця мер для абароны праў карэнных народаў і садзейнічання захаванню імі сваёй культуры, ладу жыцця і мовы.

На сённяшні дзень у свеце існуе каля 7 тысяч моў. “Атлас мировых языков, находящихся под угрозой исчезновения”, выпушчаны ЮНЕСКА ў 2010 годзе, змяшчае каля 2 500 моў, з якіх з 1950 года зніклі 230. Мовы карэнных народаў асабліва ўразлівыя, паколькі многія з іх не выкладаюцца ў школе або не выкарыстоўваюцца ў грамадскай сферы. Спецыялісты лічаць, што для выжывання мовы трэба, каб на ёй размаўляла па меншай меры 100 тысяч чалавек. Ва ўсе часы мовы ўзнікалі, існавалі і паміралі, але ніколі раней яны не знікалі так імкліва. Кожныя два тыдні знікае адна мова, забіраючы з сабой культурную і інтэлектуальную спадчыну пэўнай супольнасці.

27–28 лютага 2020 года ў Мехіка (Мексіка) адбылося мерапрыемства высокага ўзроўню з нагоды завяршэння Міжнароднага года моў карэнных народаў. Удзельнікі мерапрыемства прынялі Лос-Пінаскую дэкларацыю, якая паслужыла асновай для глабальнага плана дзеянняў у рамках Дзесяцігоддзя карэнных народаў свету і прыярытэтная ўвага ў якой надавалася пашырэнню праў і магчымасцей носьбітаў моў карэнных народаў.

У дэкларацыі было падкрэслена, што карэнныя народы маюць права на свабоду выказвання меркаванняў, атрыманне адукацыі на роднай мове, выкарыстанне сваіх моў у сістэмах правасуддзя, сродках масавай інфармацыі, праграмах працы і аховы здароўя.

Дэкларацыя прызнала важную ролю моў карэнных народаў для сацыяльнай згуртаванасці і інтэграцыі, культурных праў, аховы здароўя і справядлівасці, а таксама падкрэсліла іх значэнне для ўстойлівага развіцця і захавання біяразнастайнасці, паколькі гэтыя мовы захоўваюць старажытныя і традыцыйныя веды, якія звязваюць чалавецтва з прыродай.

На выставе прадстаўлена больш за 80 публікацый на рускай, нямецкай, іспанскай, французскай, беларускай і англійскай мовах: кнігі, перыядычныя выданні, брашуры, буклеты, мімеаграфаваныя матэрыялы.

Экспазіцыя ўключае наступныя тэматычныя раздзелы:

  • Тысячы моў: жывыя, знікаючыя і страчаныя
  • Карэнныя народы – захавальнікі культурнай разнастайнасці, біяразнастайнасці і нематэрыяльнай культурнай спадчыны
  • Міжнародныя стандарты і нацыянальныя заканадаўствы ў галіне абароны і падтрымкі праў чалавека ў карэнных народаў. Міжнародныя нарматыўна-прававыя акты аб мовах і моўнай разнастайнасці
  • Навакольнае асяроддзе, сацыяльнае і эканамічнае развіццё карэнных народаў

Выстава прызначана для шырокага кола чытачоў, якія цікавяцца пытаннямі культурнай і моўнай разнастайнасці, этнаграфіяй, гісторыяй, дэмаграфіяй і правамі чалавека.

Карысныя спасылкі

Дакументы


Час работы выстаўкі адпавядае рэжыму работы бібліятэкі.
Уваход – па чытацкім білеце або білеце сацыякультурнага цэнтра.

Прадстаўленыя ў экспазіцыі кнігі можна заказаць праз электронны каталог Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі.

Тэлефон для даведак: (8 017) 293 27 34.

Матэрыял пададзены аддзелам абслугоўвання афіцыйнымі дакументамі.

Навіны

Знаёмства з Банкам звестак аб гісторыка-культурнай спадчыне Рэспублікі Беларусь

25 Май 2022

23 мая на базе Інстытута павышэння кваліфікацыі і перападрыхтоўкі кадраў Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта культуры і мастацтваў у рамках курса “Актуальныя пытанні аховы матэрыяльнай гісторыка-культурнай спадчыны” прайшла лекцыя пра Банк звестак аб гісторыка-культурнай спадчыне.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Фотавыстава “Беларусь: цудоўныя імгненні” адкрылася ў Даўгаўпілсе

24 Май 2022

21 мая да 100-годдзя Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі ў Цэнтры беларускай культуры ў Даўгаўпілсе адбылося адкрыццё фотавыставы “Беларусь: цудоўныя імгненні”, падрыхтаванай бібліятэкай сумесна з тэлеканалам “Беларусь 24”.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Да 125-годдзя з дня нараджэння вядомага беларускага бібліёграфа Юліі Іосіфаўны Бібіла

25 Май 2022

26 мая а 15-й гадзіне адбудзецца мерапрыемства, прымеркаванае да 100-годдзя Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі і юбілею з дня нараджэння аднаго з найбольш яркіх яе прадстаўнікоў Ю.І. Бібіла (1897–1974).

Да 100-годдзя Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Асоба і спадчына Язэпа Пушчы: сучаснае прачытанне

23 Май 2022

20 мая ў Нацыянальнай бібліятэцы Беларусі адбыўся круглы стол “Адысея Язэпа Пушчы”, прымеркаваны да 120-годдзя з дня нараджэння беларускага пісьменніка, сябра літаратурнага аб’яднання “Маладняк”.

Да 100-годдзя літаб'яднання "Маладняк"

“Цікава пачытаць”: кніга “Эвристические сказки. Обучение через открытие. Приключения Лисёнка и его друзей”

23 Май 2022

21 мая ў дзіцячым пакоі прайшлі заняткі “Цікава пачытаць” па кнізе Андрэя Караля і Кацярыны Вараб’ёвай “Эвристические сказки. Обучение через открытие. Приключения Лисёнка и его друзей”.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Размова з адвакатам аб адказнасці за дзеянні ў сацыяльных сетках

20 Май 2022

19 мая Нацыянальнай бібліятэкай Беларусі і Беларускай рэспубліканскай калегіяй адвакатаў у рамках мерапрыемстваў па інфармацыйна-прававой асвеце грамадзян была арганізавала і праведзена штомесячная тэматычная сустрэча з адвакатам “Адказнасць за дзеянні ў сацыяльных сетках (каментарыі, лайкі, рэпосты)”.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Яе называлі беларускім Траццяковым

22 Май 2022

22 мая спаўняецца 115 гадоў з дня нараджэння Алены Васільеўны Аладавай (1907–1986), заслужанага дзеяча мастацтваў БССР, даследчыка, збіральніка, захавальніка і прапагандыста высокіх духоўных каштоўнасцей, якая трэць стагоддзя ўзначальвала галоўны мастацкі музей нашай краіны.

Па старонках беларускага календара

Бібліятэкарам