ГалоўнаяНавіныБібліятэка анлайн
5 мая 1945 года. 4 дні да Перамогі
Конкурс да 85-годдзя Рыгора Барадуліна

Станіслаў Манюшка і яго “Ідылія”

Станіслаў Манюшка і яго “Ідылія”
Іншыя навіны

У мінулым годзе грамадскасць Беларусі шырока адзначыла 200 гадоў з дня нараджэння вядомага кампазітара Станіслава Манюшкі. Сёння, 5 мая, у чарговы дзень нараджэння нашага славутага земляка, мы зноў узгадваем яго выбітную асобу і шматгранную творчасць.

Юбілей С. Манюшкі, які быў уключаны ў Спіс памятных дат ЮНЕСКА, не застаўся без увагі Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі: супрацоўнікі стварылі маштабны віртуальны праект “Станіслаў Манюшка. Музычны рамантык з Міншчыны”.

Творы кампазітара неаднаразова ставіліся на беларускай сцэне. Сярод іх вадэвіль “Начлег у Апенінах”, аперэта “Латарэя”, оперы “Галька”, “Страшны двор”… Багатае сцэнічнае жыццё атрымала знакамітая опера “Ідылія” (або “Сялянка”) – твор, у якім упершыню са сцэны прагучала беларуская мова, прымаўкі, прыказкі і нацыянальныя мелодыі. З дня яе прэм’еры ў Мінскім гарадскім тэатры – 9 лютага 1852 г. – мастацтвазнаўцы вядуць летазлічэнне беларускага прафесійнага тэатральнага мастацтва.

Станіслаў Манюшка паставіў “Сялянку” разам з Вінцэнтам Дуніным-Марцінкевічам і Канстанцінам Крыжаноўскім. Спектакль меў вялікі поспех, аб чым сведчыць ліст В. Дуніна-Марцінкевіча, які выконваў ролю Навума Прыгаворкі, да кнігавыдаўца А. Завадскага: “Прашу добрага пана выслаць мне першай поштай 40 асобнікаў «Сялянкі», бо Беларусь шалёна патрабуе гэты твор, і калі б меў яго хоць 300 асобнікаў, то распрадаў бы”. Аднак пасля лютаўскай прэм’еры адкрыта оперу больш не выконвалі: паказ спектакля на “простанароднай мове” быў забаронены.

У 1993 г. “Ідылія” была пастаўлена ў Нацыянальным акадэмічным драматычным тэатры імя Я. Купалы рэжысёрам Мікалаем Пінігіным.

Зоя Белахвосцік.jpg

“Ідылія” В. Дуніна-Марцінкевіча. Юлія (Зоя Белахвосцік)

Даследчыкі высветлілі, што музычны матэрыял оперы быў створаны калектывам аўтараў, сярод якіх, верагодна, не толькі С. Манюшка, але і К. Крыжаноўскі, В. Дунін-Марцінкевіч і яго дачка Каміла. На жаль, опера амаль не захавалася. Наш сучаснік, вядомы кампазітар і музыкант Уладзімір Кур’ян вырашыў гэтае пытанне і сам напісаў музыку да спектакля “Ідылія”: “Калі ж мая музыка хаця б у некаторыя моманты нагадвае Манюшку – гэта выдатна. Акурат такая была мая патаемная мара”, – адзначыў ён.

У выніку ў спектаклі купалаўцаў опера Манюшкі атрымала другое жыццё, а разам з ім – нязменныя аншлагі, мноства зацікаўленых рэцэнзій і гастрольныя паказы па ўсёй Еўропе.

У 2005 г. “Ідылія” была пастаўлена на сцэне Тэатра драмы і камедыі імя В. І. Дуніна-Марцінкевіча ў Бабруйску, у 2013 г. пастаноўка была адноўлена і адбылася прэм’ера пастаралі пад кіраўніцтвам рэжысёра Сяргея Палешчанкова.

 Idylija-2.jpg  Idylija-3.jpg

Сцэны са спектакля “Ідылія” (рэжысёр-пастаноўшчык С. Палешчанкоў)

Больш падрабязна пра сцэнічнае жыццё “Ідыліі” і іншай музычна-тэатральнай спадчыны кампазітара можна даведацца ў раздзеле “Творы С. Манюшкі на беларускай сцэне” віртуальнага праекта “Станіслаў Манюшка. Музычны рамантык з Міншчыны”.

Матэрыял прадастаўлены інфармацыйна-аналітычным аддзелам.

Навіны

Да 100-годдзя з дня нараджэння беларускага пісьменніка Аляксея Карпюка створаны інфармацыйны рэсурс пра яго жыццё і творчасць

4 Чэр 2020

“Электронны музей А.М. Карпюка” – такі новы праект Цэнтралізаванай бібліятэчнай сістэмы г. Гродна папаўніў калекцыю віртуальных музеяў, прысвечаных людзям, якія праславілі гэты край.

Бібліятэка анлайн

Вебінар па інфармацыйным напаўненні сайтаў РЗЭК

2 Чэр 2020

2 чэрвеня на віртуальнай пляцоўцы Нацыянальнай бібліятэкі адбыўся навучальны вебінар "Размяшчэнне навін і аб'яў у Рэгіянальным зводным электронным каталогу бібліятэк Беларусі", прысвечаны інфармацыйнаму напаўненню кантэнту рэгіянальных зводных каталогаў бібліятэк Беларусі.

Бібліятэка анлайн

Дызайн выдавецкай маркі Крыстафа Плантэна: погляд праз 500 гадоў

1 Чэр 2020

Сёлета святкуецца 500-годдзе знакамітага выдаўца Крыстафа Плантэна, які заснаваў ў XVI ст. тыпаграфію ў Антверпене і паступова ператварыў яе ў адну з лепшых у Еўропе. Ува многіх музеях і бібліятэках свету запланаваны мерапрыемствы, прымеркаваныя да святкавання юбілею друкара. Каб адзначыць юбілейную дату, Нацыянальная бібліятэка Беларусі таксама падрыхтавала шэраг акцый.

Навіны Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі

Да 90-годдзя з дня нараджэння ветэрана Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі В.Н. Дышыневіч

31 Май 2020

Валянціна Нікіфараўна Дышыневіч нарадзілася 31 мая 1930 г. у Омску ў сям'і служачага. Скончыўшы 3 класы пачатковай школы, 10-гадовая Валянціна з бацькамі пераехала ў Гродна па месцы працы бацькі (ён быў лекарам).

Партрэты: гісторыя бібліятэкі ў асобах

111 гадоў Віцебскай вучонай архіўнай камісіі

31 Май 2020

31 мая 1909 г. адбылося адкрыццё і першае пасяджэнне Віцебскай вучонай архіўнай камісіі (ВВАК). Яна стала навуковым, культурным, адукацыйным цэнтрам, вакол якога групавалася мясцовая інтэлігенцыя.

Па старонках беларускага календара

111